|
Tweet |
Erkeklerde en sık rastlanan kanser türleri arasında bulunan prostat kanseri, özellikle ilk evrelerde hiçbir belirti vermeden ilerlediği için çoğu zaman geç fark ediliyor. Oysa erken evrede tespit edildiğinde tedavi başarı oranları ciddi şekilde yükseliyor.
Acıbadem International Hastanesi Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Ramazan Yavuz Akman, düzenli taramanın önemine dikkat çekerek şu uyarıda bulunuyor:
“Basit bir kan testi ve ürolojik muayene, pek çok erkeğin yaşamını değiştirecek kadar kritik öneme sahiptir. Hastalığın henüz belirti vermediği dönemde saptanması tedavi başarısını belirgin şekilde artırmaktadır.”
Özellikle 50 yaş üstü erkeklerin ve ailesinde prostat kanseri olanların tarama programlarını aksatmaması gerektiği belirtiliyor.
Prostat bezindeki hücrelerin kontrolsüz çoğalmasıyla ortaya çıkan prostat kanseri, güncel verilere göre her 100 bin erkeğin yaklaşık 35’inde görülüyor. Avrupa’da erkeklerde en sık teşhis edilen kanser olan bu hastalık, kanser kaynaklı ölümlerde 3. sırada yer alıyor.
Yaş ilerledikçe riskin arttığını belirten klinik çalışmalar şu oranları ortaya koyuyor:
30 yaş altında görülme oranı: %5
79 yaş üzerinde görülme oranı: %59
Bu veriler, yaşın en önemli risk faktörleri arasında olduğunu bir kez daha gösteriyor.
Ailesinde prostat kanseri öyküsü bulunan erkeklerde risk önemli ölçüde yükseliyor.
Babasında prostat kanseri olan kişilerde risk 2 katın üzerinde artıyor.
Erkek kardeşinde prostat kanseri bulunanlarda ise risk daha da yüksek.
Bunun yanında beslenme alışkanlıkları, fazla kilo, düşük fiziksel aktivite, aşırı kırmızı et ve işlenmiş gıda tüketimi de riski artıran faktörler arasında bulunuyor.
Erken evre prostat kanseri, çoğu zaman sessiz ilerliyor. Bu nedenle hastalar, şikâyet oluşmadığı için hastalığı geç fark edebiliyor. Prof. Dr. Akman, erken dönemde görülebilecek belirtileri şöyle sıralıyor:
İdrarda kan
Menide kan
İdrar yaparken zorlanma
Sık idrara çıkma
Özellikle gece idrara kalkma
Hastalığın ilerlemesiyle birlikte tablo daha belirgin hale geliyor:
İdrar kaçırma
Sırt ve kemik ağrıları
Sertleşme sorunları
Kilo kaybı
Bacaklarda ve kollarda güçsüzlük
Belirgin yorgunluk hissi
Prostat kanseri, çoğunlukla kandaki PSA testi ile erken evrede tespit edilebiliyor. Akman, özellikle:
50 yaş üstü tüm erkeklere,
Ailesinde prostat kanseri bulunan 45 yaş üstü erkeklere,
yılda bir kez PSA testi ve ürolojik muayene yaptırmalarını öneriyor.
PSA testi veya muayenede şüpheli bir bulgu varsa multiparametrik prostat MR uygulanıyor. MR’da saptanan şüpheli alanlar için MR füzyon biyopsi ile kesin tanı konulabiliyor. Son yıllarda metastaz araştırmalarında PSMA PET görüntüleme de yaygınlaşmış durumda.
Hastalığın evresine ve hastanın durumuna göre çeşitli tedavi yöntemleri uygulanabiliyor. Prof. Dr. Akman, prostat kanseri tedavisinde kullanılan güncel seçenekleri şöyle sıralıyor:
Aktif gözetim (düzenli takip)
Robotik radikal prostatektomi
Açık cerrahi
Radyoterapi
Minimal invaziv tedaviler
Hormon tedavisi
Kemoterapi
Robotik cerrahi, son yıllarda daha az kanama, daha hızlı iyileşme ve daha hassas operasyon imkânı sağladığı için öne çıkıyor.
