|
Tweet |
Avrupa Birliği’nin 27 üye ülkesinin devlet veya hükümet başkanları, Belçika’nın başkenti Brüksel’de yarın AB Liderler Zirvesi kapsamında toplanacak. Noel dönemi öncesinde yapılacak yılın son zirvesine, AB Konseyi Başkanı Antonio Costa başkanlık edecek.
Zirveye AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas da katılacak.
Üst düzey bir AB yetkilisinden alınan bilgiye göre, zirvenin ana gündem maddesi Ukrayna’ya mali destek sağlanması olacak. Liderler, toplantının ilk bölümünde Ukrayna’daki son gelişmeleri ve AB’nin bu ülkeye desteğini nasıl sürdürebileceğini ele alacak.
Bu oturuma Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy video konferans yoluyla katılacak. Zelenskiy’nin hitabının ardından AB liderleri, Ukrayna konusundaki istişarelerini kendi aralarında sürdürecek.
Ukrayna başlığında liderlerin öncelikli gündemini, ülkeye nasıl mali destek sağlanacağı oluşturuyor. AB ve üye ülkeleri bugüne kadar Ukrayna’ya 66 milyar avrosu askeri destek olmak üzere toplam 187,3 milyar avro kaynak aktardı.
Ancak Ukrayna’nın savaşı sürdürebilmesi için düzenli ve sürekli mali desteğe ihtiyaç duyduğu vurgulanıyor. Mevcut tabloya göre, gelecek yılın ilk çeyreğinde Ukrayna’nın finansal kaynaklarının tükenmesi bekleniyor.
Zirvede, Rusya’nın dondurulmuş varlıklarından Ukrayna’ya sağlanması planlanan “tazminat kredisi” de ayrıntılı şekilde ele alınacak. AB Komisyonu uzun süredir, Rusya’ya ait dondurulmuş varlıkların Ukrayna’ya verilecek kredilere teminat olarak kullanılması üzerinde çalışıyor.
Plan kapsamında Ukrayna’ya yüksek miktarda kredi sağlanması, bu kredinin ise yalnızca Rusya’nın savaş tazminatı ödemesi durumunda geri ödenmesi öngörülüyor.
Belçika Başbakanı Bart De Wever, yaklaşık 185 milyar avrosu ülkesindeki Euroclear finans kuruluşunda bulunan ve yaptırımlar nedeniyle dondurulan Rus varlıklarının kredi teminatı olarak kullanılabilmesi için risklerin paylaşılması, ortak hareket edilmesi ve yasal dayanakların net biçimde ortaya konulması gerektiğini vurguluyor.
Rus varlıklarına alternatif çözümler üretilmesini Belçika’nın yanı sıra İtalya, Malta ve Bulgaristan da desteklerken; Macaristan, Slovakya ve Çekya ise Ukrayna’ya yeni mali destek verilmesine karşı çıkıyor.
AB ülkeleri, geçen hafta Rusya’ya ait yaklaşık 210 milyar avroluk varlığın süresiz olarak dondurulması yönünde karar aldı. Bu karar ve verilen çeşitli güvencelerle Belçika’nın, Rus varlıklarının Ukrayna’ya sağlanacak kredinin teminatı olarak kullanılmasına destek vermesi hedefleniyor.
Bu noktada, dondurulmuş Rus varlıklarının Ukrayna’ya kullandırılması için oy birliği değil, nitelikli oy çokluğu yeterli oluyor. Nitelikli çoğunlukla karar alınabilmesi için en az 15 üye ülkenin olumlu oy vermesi ve bu ülkelerin AB nüfusunun en az yüzde 65’ini temsil etmesi gerekiyor. Bu nedenle zirvede, liderlerin nitelikli oy çokluğuyla böyle bir karar alması bekleniyor.
Liderler, Ukrayna oturumunun ardından AB’nin 2028-2034 dönemini kapsayan ve yaklaşık 2 trilyon avroluk büyüklüğe sahip Çok Yıllı Mali Çerçeve hakkında görüş alışverişinde bulunacak. Uzun vadeli AB bütçesi, üye ülkelerin katkı payları ve bütçenin hangi alanlara öncelik vereceği gibi konular nedeniyle tartışmalara sahne oluyor.
Zirvede ayrıca genişleme konusunda stratejik bir tartışma yapılacak, ancak bu başlıkta somut kararlar alınması beklenmiyor. Bunun yanında liderler, mevcut jeoekonomik tabloyu ve bu durumun AB’nin küresel rekabet gücüne etkilerini de değerlendirecek.