New York’ta yeni yıl tarihi bir yeminle başlayacak

Zohran Mamdani, New York’un seçilmiş ilk Müslüman belediye başkanı olarak yeni yılın ilk günü düzenlenecek yemin törenleriyle resmen görevine başlayacak. ABD basınına yansıyan bilgilere göre, Mamdani için biri özel diğeri halka açık olmak üzere iki ayrı yemin töreni planlandı.

İlk tören gece yarısı yapılacak

Mamdani, yeni yılın ilk saatlerinde, yalnızca ailesi ve yakın çevresinin katılacağı özel bir törenle New York Belediye Başkanlığı yemini edecek. Bu anlamlı törenin, 1904 yılına kadar uzanan tarihiyle bilinen ve New York’un 28 orijinal metro istasyonundan biri olan, şu anda kullanılmayan Eski Belediye Binası İstasyonu’nda yapılacağı belirtildi.

Gece yarısı gerçekleştirilecek törende, Mamdani’ye yeminini New York Başsavcısı Letitia James ettirecek. Törende ayrıca Vermont Bağımsız Senatörü Bernie Sanders’ın da hazır bulunacağı aktarıldı.

Halka açık yemin töreni belediye binasında

Zohran Mamdani’nin halka açık yemin töreni ise aynı gün saat 13.00’te, New York Belediye Binası’nın merdivenlerinde gerçekleştirilecek. Bu törende açılış konuşmasını Demokrat Temsilciler Meclisi üyesi Alexandria Ocasio-Cortez yapacak. Halka açık yemini ise Senatör Bernie Sanders ettirecek.

Yaklaşık 4 bin biletli davetlinin katılımının beklendiği törenin ardından, Broadway Caddesi üzerinde on binlerce kişinin ücretsiz katılabileceği büyük bir sokak partisi düzenlenecek.

Güvenlik önlemleri artırıldı

Halka açık yemin törenleri kapsamında New York Polis Departmanı (NYPD), Manhattan’daki birçok cadde ve sokağı geçici olarak trafiğe kapatacak. Yetkililer, yoğun katılım nedeniyle geniş güvenlik önlemleri alınacağını duyurdu.

Tarihe geçen zafer

New York’taki belediye başkanlığı seçimlerinden zaferle çıkarak tarihe geçen 34 yaşındaki Zohran Mamdani, özel ve halka açık yemin törenlerinin ardından resmen New York’un ilk Müslüman belediye başkanı olarak görevine başlayacak. Mamdani’nin göreve başlaması, ABD siyasetinde ve dünya kamuoyunda tarihi bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.

The Wall Street Journal’ın ele geçirdiği binlerce sayfalık istihbarat dosyaları, Beşar Esad rejiminin Suriye’de kurduğu yaygın ihbar ve gözetim ağını gözler önüne seriyor. Belgeler, aile üyeleri, eşler ve komşuların birbirini rejime ihbar ettiğini ve bunun ağır gözaltılar, işkence ve ölümlerle sonuçlandığını ortaya koyuyor.

Şam’daki Kafr Suse güvenlik kompleksinde bulunan belgeler, istihbarat servislerinin sadece muhalifleri değil, diplomatları, BM personelini ve vatandaşların birbirini de izlediğini gösteriyor. Örneğin, aktör Firas Al-Faqir, evdeki hükümet eleştirilerini eşi tarafından istihbarata bildirilen konuşmalar nedeniyle defalarca sorgulanmış.

Belgelerde, Şube 215’in özellikle işkence ve infazlarla anıldığı belirtiliyor; eski tutuklular ve gazeteciler buradaki hücrelerin koşullarını detaylandırıyor. Ayrıca bazı vakalarda akrabalar arasındaki anlaşmazlıklar istihbarat tarafından ölümle sonuçlanan tutuklamalara yol açmış.

Dosyalar, rejimin amacı olarak toplumu “moleküler düzeyde” gözetleyip korku yaratmayı ve vatandaşları birbirine düşürmeyi gösteriyor. Suriye İnsan Hakları Ağı’na göre, 2011’den bu yana rejim tarafından zorla kaybedilenlerin sayısı 160 bini aşıyor.

Yemen’in güneyinde son aylarda tırmanan Suudi Arabistan–Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) anlaşmazlığı, bugün itibarıyla sıcak çatışmaya dönüştü. Suudi Arabistan, ulusal güvenliğin “kırmızı çizgi” olduğunu vurgulayarak BAE güçlerinin Yemen’i terk etmesi yönündeki çağrıya destek verdi. Riyad yönetimi, BAE destekli güneyli ayrılıkçı unsurları hedef aldığını duyurdu.

Reuters’ın aktardığına göre koalisyon güçleri, Mukalla Limanı’na düzenlenen sınırlı hava saldırısının, BAE’nin Fuceyra Limanı’ndan izinsiz şekilde yola çıkan iki geminin bölgeye ulaşmasının ardından gerçekleştirildiğini açıkladı. Bu gemilerin, Güney Geçiş Konseyi’ne (GGK) silah ve zırhlı araç taşıdığı iddia edildi. Suudi devlet medyası, “Greenland” adlı gemiden silah ve araçların indirildiğini gösteren görüntüler yayımladı. Koalisyon, saldırıda can kaybı yaşanmadığını bildirdi.

Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Reşad el-Alimi, BAE ile olan savunma anlaşmasını feshettiklerini duyurdu. Alimi, BAE’yi GGK’ya verdiği destekle ülkedeki iç çatışmayı körüklemekle suçladı ve koalisyonun izin verdiği istisnalar dışında limanlar ile geçiş noktalarında 72 saatlik hava, deniz ve kara yasağı ilan edildiğini açıkladı.

BAE Dışişleri Bakanlığı ise suçlamaları reddederek yazılı bir açıklama yayımladı. Açıklamada, Yemen’deki sevkiyatın silah içermediği, indirilen araçların Emirlik güçlerinin kullanımı için gönderildiği savunuldu ve saldırıdan duyulan rahatsızlık dile getirildi.

Krizin merkezinde, GGK’nin Abyan vilayetinde başlattığı askeri operasyon bulunuyor. GGK güçlerinin Suudi Arabistan destekli Yemen hükümet birliklerine karşı taarruza geçtiği bildirildi. Bu gelişmeler, Körfez müttefikleri Suudi Arabistan ve BAE’yi Yemen’de bugüne kadarki en ciddi karşı karşıya gelişe sürükledi.

Yaşananlar üzerine Yemen genelinde 30 Aralık 2025’ten itibaren 90 gün süreyle olağanüstü hâl ilan edildi. Kararın, ülkenin birliğini ve egemenliğini korumak amacıyla alındığı belirtildi.

Gerilim, piyasalara da yansıdı. Dubai borsası yüzde 2, Abu Dabi ve Suudi Arabistan borsaları ise yaklaşık yüzde 1 değer kaybetti. Yatırımcılar, OPEC üyesi iki ülke arasındaki anlaşmazlığın petrol üretimi konusunda uzlaşmayı zorlaştırabileceğinden endişe ediyor.

2015’te Husilere karşı ortak askeri müdahaleyle başlayan Suudi Arabistan–BAE iş birliği, zamanla farklı stratejiler ve bölgesel nüfuz mücadelesi nedeniyle derin bir ayrışmaya dönüşmüş durumda.

Belarus Devlet Başkanı Aleksandr Lukaşenko, ABD ile diplomatik ilişkilerde yaşanan normalleşme süreci kapsamında yeni bir af kararı aldı. Yılbaşı öncesinde çıkarılan af doğrultusunda 20 siyasi tutuklu serbest bırakıldı.

AFP’nin aktardığına göre Devlet Başkanlığından yapılan açıklamada, toplam 22 kişinin affedildiği, bunlardan 20’sinin Minsk yönetiminin siyasi davalarda “aşırılıkçı suçlar” kapsamında hüküm giyen kişiler olduğu belirtildi. Serbest bırakılanlar arasında 15 kadın ve yedi erkeğin bulunduğu, kararın ailelerin menfaati gözetilerek alındığı ifade edildi.

Bu adım, Washington ile Minsk arasında son dönemde hız kazanan diplomatik yumuşamanın bir parçası olarak değerlendiriliyor. ABD yönetimi kısa süre önce Belarus ekonomisi için kritik öneme sahip potasyum ihracatına yönelik yaptırımları kaldırmıştı. ABD’nin Belarus Özel Temsilcisi John Cole’un Minsk ziyareti sırasında Lukaşenko ile Ukrayna savaşı ve ikili ilişkiler ele alınmıştı.

Yetkililer, önümüzdeki aylarda yaklaşık bin siyasi tutuklunun daha serbest bırakılmasının planlandığını belirtirken, süreç “yaptırımların gevşetilmesi karşılığında tahliyeler” şeklinde ilerliyor. Bu ayın başlarında da aralarında muhalefetin sembol isimlerinin bulunduğu 123 kişi serbest bırakılmıştı.

Öte yandan insan hakları örgütleri, tahliyelere temkinli yaklaşıyor. Ülkede hâlen binden fazla siyasi tutuklu bulunduğu ifade edilirken, Nobel Barış Ödüllü aktivist Ales Bialiatskiy, baskıların sona ermediğini ve tutuklamaların devam ettiğini vurguladı. Belarus’ta binlerce muhalif ise halen sürgünde yaşamını sürdürüyor.

1991 yılında Bangladeş’in ilk kadın başbakanı olan Halida Zia, uzun süren hastalığının ardından 80 yaşında hayatını kaybetti. On yıllar boyunca Avami Ligi lideri Şeyh Hasina ile yürüttüğü sert siyasi rekabetle ülke siyasetinde derin izler bırakan Zia, Bangladeş’in modern siyasi tarihinin en etkili isimlerinden biri olarak kabul ediliyor.

Halida Zia, 1981 yılında askeri lider ve dönemin Cumhurbaşkanı olan eşi Ziaur Rahman’ın bir darbe girişiminde suikasta uğramasının ardından siyasete atıldı. O döneme kadar daha çok ailesine ve iki oğlunun yetiştirilmesine odaklanan Zia, eşinin kurduğu Bangladeş Milliyetçi Partisi’nin (BNP) başına geçerek aktif siyasetin merkezine yerleşti. Ülkeyi yoksulluk ve ekonomik geri kalmışlıktan kurtarma hedefiyle yola çıktı.

1990 yılında Avami Ligi lideri Şeyh Hasina ile birlikte askeri yönetici Hüseyin Muhammed Erşad’a karşı düzenlenen halk ayaklanmasına öncülük eden Halida Zia, demokrasi mücadelesinin sembol isimlerinden biri oldu. Ancak bu iş birliği uzun sürmedi. İki kadın lider arasındaki rekabet zamanla sertleşti ve Bangladeş siyaseti yıllar boyunca bu iki isim etrafında şekillendi.

2006 yılından bu yana iktidardan uzak olmasına rağmen Halida Zia ve liderliğini yaptığı BNP, ülkede güçlü bir toplumsal desteği korudu. Şubat ayında yapılması planlanan parlamento seçimlerinde BNP’nin güçlü bir aday olarak öne çıktığı belirtiliyor. Zia’nın ardından partinin başında, aynı zamanda oğlu olan Tarique Rahman bulunuyor.

Bangladeş halkı Halida Zia’yı kibar, geleneksel ve zarif bir lider olarak tanımlarken; siyasi mücadelede ise cesur, kararlı ve tavizsiz bir figür olarak hatırlıyor. Ölümüyle birlikte Bangladeş’te bir dönemin kapandığı yorumları yapılıyor.

İran Dışişleri Bakanlığı, Kanada’nın 19 Haziran 2024’te İran Devrim Muhafızları Ordusu’nu (DMO) terör örgütü listesine almasına misilleme olarak Kanada Deniz Kuvvetleri’ni “terör örgütü” ilan ettiklerini duyurdu.

Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, Kanada’nın uluslararası hukuka aykırı şekilde İran’ın resmi silahlı kuvvetlerinin temel unsurlarından biri olan Devrim Muhafızları Ordusu’nu terörist yapı olarak nitelendirdiği savunuldu. Bu nedenle “karşılıklı önlem ilkesi” uyarınca Kanada Deniz Kuvvetleri’nin terör örgütü listesine alındığı belirtildi.

İran, daha önce de benzer bir adım atmıştı. ABD’nin 2019 yılında Devrim Muhafızları Ordusu’nu “yabancı terör örgütleri” listesine almasının ardından Tahran yönetimi, ABD ordusunu terör örgütleri listesine dahil ettiğini açıklamıştı.

Kanada Kamu Güvenliği Bakanı Dominic LeBlanc, 19 Haziran 2024’te yaptığı açıklamada, İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun Kanada tarafından resmen terör örgütü listesine alındığını duyurmuştu. Son karşılıklı kararlar, Tahran ile Ottawa arasındaki diplomatik gerilimi daha da tırmandırdı.

Rusya Savunma Bakanlığı, Oreşnik adlı mobil kara tabanlı füze sisteminin ilk kez görüntülerini paylaştı. Yapılan videolu açıklamada, Oreşnik füze sistemine bağlı askeri birliğin Belarus’ta resmen muharebe görevine başladığı bildirildi.

Açıklamaya göre, görevin başlaması dolayısıyla Belarus’ta askeri bir tören düzenlendi. Füze sisteminin fırlatma, iletişim, güvenlik ve güç kaynağı uzmanları ile mürettebat ve sürücülerin, muharebe görevine başlamadan önce modern eğitim tesislerinde yeniden eğitimden geçirildiği belirtildi.

Rus askeri personelinin Belarus’ta görev yapması ve ikamet etmesi için gerekli tüm koşulların önceden hazırlandığı vurgulandı. Birlik personelinin, muharebe devriyesi kapsamında yeni görev sahalarını tanıma ve intibak faaliyetleri yürüttüğü kaydedildi.

Paylaşılan görüntülerde, tören sırasında Rusya Stratejik Füze Kuvvetleri sancağının göndere çekildiği ve Oreşnik mobil füze sisteminin arazideki intikali yer aldı.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, geçtiğimiz yıl yaptığı açıklamada, Ukrayna’nın askeri ve sanayi tesislerine yönelik bir saldırının, nükleer olmayan hipersonik ekipmanlarla donatılmış orta menzilli Oreşnik balistik füzesiyle gerçekleştirildiğini duyurmuştu. Bu saldırının, ABD ve İngiltere yapımı uzun menzilli silahların kullanımına yanıt olarak yapıldığı ifade edilmişti.

Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko da daha sonra ülkesine en fazla 10 adet Oreşnik füze sisteminin konuşlandırılacağını açıklamıştı. Oreşnik’in Belarus’ta göreve başlaması, bölgedeki askeri dengeler açısından önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, eski ABD Başkanı Donald Trump’ın Ukrayna barış görüşmelerini yürütmekle görevlendirdiği özel temsilcisi Witkoff ve damadı Jared Kushner ile telefon görüşmesi gerçekleştirdiğini duyurdu.

Görüşmede barış çalışmaları ele alındı

Zelenskiy, görüşmenin verimli geçtiğini belirterek, “Ukrayna’ya karşı yürütülen bu acımasız Rus savaşını sona erdirmek, tüm belgeleri ve adımları gerçekçi, etkili ve güvenilir hale getirmek için gerçekten çalışıyoruz. Çalışmanın bazı temel detaylarını görüştük. Ortak bir sonuç ve kalıcı barış için faydalı olabilecek görüşler var” ifadelerini kullandı.

Ukrayna heyeti de katıldı

Telefon görüşmesine, barış müzakereleri için görevlendirilen Ukrayna heyeti de katıldı. Zelenskiy ayrıca, Ukrayna Ulusal Güvenlik ve Savunma Konseyi Sekreteri Rüstem Umerov’un da Witkoff ve Kushner ile ayrı bir görüşme gerçekleştireceğini bildirdi.

Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, Moskova’da düzenlenen Valday Uluslararası Tartışma Kulübü toplantısında gündeme dair önemli açıklamalarda bulundu.

Geçici ateşkese karşı

Ryabkov, Ukrayna’da geçici ateşkesin krizin çözümüne katkı sağlamayacağını belirterek, “Geçici ateşkese karşıyız. Çatışmaların durdurulması, ancak krizin temel nedenlerini çözecek ve Rusya Federasyonu’nun anayasal yapısını güvence altına alacak bir anlaşma çerçevesinde anlamlı olur” dedi.

ABD ile ilişkilerde yavaş ilerleme

Rus diplomat, ABD ile ilişkilerde yavaş bir ilerleme olduğunu ve bazı ülkelerin süreci baltalamaya çalıştığını söyledi. Ryabkov, eski Başkan Joe Biden yönetiminin yarattığı sorunlar nedeniyle ikili ilişkilerin iyileşmesinin zaman alacağını kaydetti.

New START ve nükleer uyarı

Ryabkov, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in, New START antlaşmasının süresinin bitiminden sonra bir yıl boyunca anlaşmaya uyma teklifine ABD’den somut yanıt gelmediğini ifade etti. ABD’nin olası nükleer denemelerine karşılık verme hakkını saklı tuttuklarını açıkladı.

NATO ile çatışma riski

Avrupa ülkelerinin askerileştirilmesinin sürdüğünü belirten Ryabkov, bu nedenle Rusya ile NATO arasında çatışma riskinin yüksek olduğunu vurguladı. Kaliningrad bölgesine yönelik olası ablukaların değerlendirildiğini belirten Ryabkov, bölgenin Rusya’nın ayrılmaz parçası olduğunu ve güvenliğin sağlanacağını kaydetti.

Ryabkov ayrıca, Ukrayna ve Avrupa ülkelerinin ABD ile Rusya arasındaki diyaloğu baltalamaya çalıştığını, ancak Moskova’nın çözüm odaklı diyaloğu sürdüreceğini ifade etti.

Atina – Yunanistan’da ay başından bu yana süren çiftçi eylemleri, siyasetin ana gündem maddelerinden biri olmayı sürdürüyor. Muhalefet partileri, protestoların yol açtığı kriz üzerinden hükümet politikalarını sert sözlerle eleştirdi.

SYRIZA: “Toplumsal Gerilim Bilinçli Olarak Besleniyor”

Ana muhalefet partisi SYRIZA’nın lideri Sokratis Famellos, ABD merkezli X sosyal medya platformu üzerinden yaptığı paylaşımda, Başbakan Kiryakos Miçotakis’in tutumunu hedef aldı.

Famellos, çiftçilerin Noel öncesinde yolları açma konusunda iyi niyet gösterdiğini ancak hükümetin bu süreci bilinçli olarak uzattığını savunarak, mevcut yaklaşımın toplumsal gerilimi artırdığını ifade etti. Famellos paylaşımını,
“Sayın Miçotakis, artık ciddileşin.” sözleriyle tamamladı.

Çiftçi Eylemleri Ulaşımı ve Ticareti Etkiliyor

Ülke genelinde devam eden çiftçi protestoları, Avrupa’ya yük taşıyan tır sürücülerini de olumsuz etkiliyor. Zaman zaman şehirler arası otoyollar, havalimanları ve sınır kapıları trafiğe kapatılırken, çiftçiler Larisa kentinde milletvekili bürolarının önünde protesto gösterileri düzenledi.

Yeni Sol: “Bu Mücadele Tüm Toplumu İlgilendiriyor”

Yeni Sol Partisi lideri Aleksis Hariçis, gazetecilere yaptığı açıklamada, çiftçilerin mücadelesinin yalnızca tarım sektörüyle sınırlı olmadığını vurguladı. Hariçis, üretimin devam etmesinin ve gıda güvenliğinin sağlanmasının ülke için hayati önemde olduğunu belirterek, kamuoyunun büyük bölümünün çiftçilerin taleplerine destek verdiğini söyledi.

PASOK: “Sorumluluk Hükümette”

PASOK lideri Nikos Andrulakis ise çiftçilerin Noel’i aileleriyle birlikte evlerinde geçirmek istediklerini, ancak bunun sağlanmasının hükümetin sorumluluğunda olduğunu dile getirdi.

Andrulakis, enerji maliyetlerinin düşürülmesi ve tarımsal destek mekanizmalarının güçlendirilmesi yönünde somut öneriler sunduklarını kaydederek, tarım ödemelerinde yaşanan gecikmelerden hükümeti sorumlu tuttu.

Çiftçilerin Talepleri Net

Yunanistan genelinde süren eylemlerde çiftçiler,

• Devlet teşviklerinde yolsuzluk iddiaları nedeniyle geciken destek ödemelerinin yapılmasını,

• Yüksek üretim maliyetlerini düşürecek düzenlemelerin hayata geçirilmesini
  talep ediyor.

Protestoların önümüzdeki günlerde de sürmesi beklenirken, hükümetin atacağı adımlar merakla takip ediliyor.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, “Ukrayna Diplomatik Hizmet Günü” kapsamında başkent Kiev’de Dışişleri Bakanlığı’nda düzenlenen etkinlikte Ukraynalı diplomatlara hitap etti. Zelenskiy, savaşın sürdüğü süreçte ülkesine verdikleri hizmetler nedeniyle diplomatlara teşekkür ederek, Ukrayna’nın bugün küresel ölçekte güçlü bir destek gördüğünü vurguladı.

“Ukrayna Neredeyse Tüm Dünyayı Birleştirdi”

Konuşmasında Ukrayna’nın uluslararası alandaki konumuna dikkat çeken Zelenskiy, “Ukrayna, kendi uzun tarihi boyunca ilk kez neredeyse tüm dünyayı birleştirmeyi başardı.” değerlendirmesinde bulundu.

ABD’nin savaşı sona erdirmek amacıyla geçen ay hazırladığı barış planı üzerindeki görüşmelerin sürdüğünü belirten Zelenskiy, bu sürecin önemine vurgu yaptı. Zelenskiy, “Bu savaşı sona erdirmek için verimli ve anlamlı bir müzakere sürecinin içinde olmamız son derece önemli. Bu da öncelikle stratejik ortağımız Amerika ile yapılan görüşmelerle mümkün.” dedi.

Cephede Son Durum: Pokrovsk ve Kupyansk

Etkinlik sonrası gazetecilerin sorularını yanıtlayan Zelenskiy, cephe hattındaki gelişmelere ilişkin de bilgi verdi. Cephedeki durumun Ukrayna ordusunun kontrolünde olduğunu belirten Zelenskiy, mevzilerin korunmaya devam edildiğini ifade etti.

Donetsk bölgesindeki Pokrovsk kentinde çatışmaların sürdüğünü aktaran Zelenskiy, bölgede yaklaşık 1100 Rus askerinin bulunduğunu söyledi. Harkiv bölgesine bağlı Kupyansk kentinde ise Ukrayna ordusunun karşı saldırıyı sürdürdüğünü belirten Zelenskiy, yarım kilometre daha ilerlediklerini ve “Bugün Kupyansk’ı kontrol ediyoruz.” ifadesini kullandı.

Sumi Bölgesinde Askerler Esir Alındı

Zelenskiy, Rus ordusunun Ukrayna’nın Sumi bölgesinde, Rusya sınırına yakın Grobovske köyünde sivilleri zorla kaçırdığını ileri sürdü. Aralarında çocukların da bulunduğu yaklaşık 52 Ukrayna vatandaşının kaçırıldığını belirten Zelenskiy, aynı bölgede 13 Ukraynalı askerin de esir alındığını açıkladı.

Esir düşen askerlerin sivillere zarar gelmemesi için çatışmaya girmediğini vurgulayan Zelenskiy, “Askerlerimiz düşmanı topçu ve insansız hava araçlarıyla uzaktan imha edebilirdi. Ancak bölgede siviller olduğu için bunu yapmadılar.” dedi.

20 Maddelik Barış Planı

Savaşın sona erdirilmesi için ABD’de son üç gündür Ukrayna heyetinin de katılımıyla barış görüşmeleri yapıldığını hatırlatan Zelenskiy, heyetin bugün ülkeye döneceğini söyledi. Zelenskiy, “Bu gece burada olacaklar. Sabah detayları öğreneceğiz. İlk taslaklar için yapılabilecek her şey yapıldı. 20 maddelik bir plan var. Mükemmel olmayabilir ama ortada bir plan mevcut.” ifadelerini kullandı.

ABD heyetinin şu aşamada Rusya temsilcileriyle görüşmelerini sürdürdüğünü aktaran Zelenskiy, “Öncelikle Ukrayna ve Ukraynalılar için onurlu bir barışla bu savaşı sona erdirmeliyiz.” dedi.

Bakan Değişikliği İddialarına Yalanlama

Zelenskiy ayrıca, Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha’nın görevden alınacağına yönelik iddiaları da kesin bir dille yalanladı.

Ukrayna yönetiminin hem diplomatik hem askeri alanda süreci çok yönlü şekilde yürüttüğü mesajı, Zelenskiy’nin açıklamalarıyla bir kez daha ortaya konmuş oldu.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, Güney Amerika ülkelerinden oluşan Mercosur ticaret bloğuyla tartışmalı bir anlaşmanın imza töreni için 20 Aralık’ta bir araya gelmeyi planlıyor.

Anlaşma üzerinde 25 yıldır müzakere yürüten Komisyon, üye devletlerin çoğunluğunun anlaşmayı destekleyeceğinden emin. Ancak AB diplomatları, destekleyenler ile karşı çıkanlar arasındaki farkın hâlâ son derece kıl payı olması nedeniyle tablonun matematiğinin belirsizliğini koruduğunu söylüyor.

Önümüzdeki 10 gün bu süreçte belirleyici olacak.

Anlaşma, Aralık 2024’te Arjantin, Brezilya, Paraguay ve Uruguay ile AB arasında sonuçlandırıldı ve bir transatlantik serbest ticaret bölgesi yaratmayı amaçlıyor.

Ancak getirdiği serbestleşme herkesin hoşuna gitmiyor.

İtalya mercek altında

Fransa, yıllardır anlaşmaya karşı cephede yer alıyor ve Mercosur’dan gelecek ithalatın kendi çiftçileri için haksız rekabet yaratacağını savunuyor.

Paris, hâlâ pakta karşı kampanya yürütüyor. Mercosur ithalatındaki artışın yol açacağını iddia ettiği piyasa bozulmalarına karşı AB pazarını koruyacak güçlü “koruma hükümleri” ve Mercosur ülkelerinin Avrupalılarla aynı üretim standartlarına uymasını güvence altına alacak karşılıklılık şartları talep ediyor.

Polonya, anlaşmaya karşı çiftçilerini seferber etti; İrlanda ve Macaristan da karşı cephede. Hollanda ve Avusturya hükümetleri ise, parlamentolarının daha önce aldığı kararlarla bağlı oldukları için muhalif kalmayı sürdürüyor. Belçika ise çekimser kalacak.

Yine de bu blok, anlaşmayı engellemek için yeterince büyük değil; zira bir blokaj için AB nüfusunun en az yüzde 35’ini temsil eden dört üye devlet gerekiyor.

Bu da gözleri, henüz resmî bir pozisyon açıklamayan İtalya’ya çeviriyor. Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei’nin müttefiki olan İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’nin ülkesi, AB içinde Mercosur’a en çok ihracat yapan ikinci ekonomi konumunda ve sunulan pazar erişimi, İtalyan sanayisi için son derece değerli.

Related Avrupa Parlamentosu milletvekillerinin Mercosur anlaşmasını durdurma girişimini engellediMacron'un Mercosur anlaşması ile ilgili bir sonraki adımı ne olacak?

Meloni’nin tarım bakanı ve partidaşı Francesco Lollobrigida, ekim ayında İtalyan çiftçilerini savunmuş ve güçlü koruma önlemleri talep etmişti. Ancak Komisyon’un 8 Ekim’de AB pazarını izlemeye yönelik sunduğu güvencelerin, Roma’yı pakta destek vermeye doğru yaklaştırmış olabileceği değerlendiriliyor.

Anlaşmaya karşı olan ülkeler bile, eğer anlaşma onaylanırsa güçlü piyasa korumasının hayati olacağını savunarak, Komisyon’un bu koruma tedbirlerine destek verdi.

Parlamento sorunu

Anlaşmanın yürürlüğe girmesi için onayı gereken Avrupa Parlamentosu, 16 Aralık’ta karşılıklılık maddesi de dâhil olmak üzere daha sıkı koruma önlemlerini oylayacak.

Ardından ortak bir metin üzerinde uzlaşmak için AB Konseyi ile müzakereler başlayacak.

Özel bir usul, müzakerelerin hızlandırılmasını ve üye devletlerin, von der Leyen ile Costa’nın planlanan seyahati öncesinde nihai pozisyonlarını almalarını sağlayabilir.

Ancak üye devletler anlaşmayı onaylayıp Latin Amerika’da imzalar atılsa bile süreç bitmiş olmayacak. Milletvekillerinin (AP üyeleri) anlaşmayı yine de onaylaması gerekecek ve son aylarda derin görüş ayrılıkları yaşandığı görüldü.

Hem aşırı sağ hem de aşırı sol anlaşmaya karşı; diğer siyasi gruplar ise Konsey’deki ayrışmalara benzer şekilde bölünmüş durumda. Bu da 2026’ya gelindiğinde, Avrupa Parlamentosu’nun hâlâ tüm anlaşmayı raydan çıkarabileceği anlamına geliyor.

Brüksel’de, anlaşmayı destekleyen ülkelerin diplomatları, müzakerelerin kırılgan gidişatından giderek daha fazla endişe duyuyor ve sürecin çökmesinin, AB’nin, başta ABD ile ilişkilerinin yıprandığı bir dönemde, stratejik pazar erişimine mal olacağı uyarısında bulunuyor.

Diplomatlar özellikle Avrupa Parlamentosu’nun dinamiklerinden kaygılı; zira Parlamento bu yıl pek çok kritik konuda üye devletlerin çizgisinden uzaklaştı ve bu durum kurumlar arası gerilimi tırmandırdı.

Kulislerde, Mercosur anlaşmasının son virajda çökmesi halinde bunun “siyasi ehliyetsizliğin çarpıcı bir teşhiri” olacağı, Avrupa’nın ticaret ortaklarını çeşitlendirme ve jeopolitik ağırlığını artırma yönündeki sıkça dile getirilen hedefini torpilleyeceği uyarısı yapılıyor.

Bu arada, Mercosur cephesinde de on yıllara yayılan çalışmanın ardından sabır tükenmeye başladı.

Güney Amerika tarafında üst düzey bir diplomat Euronews’e yaptığı açıklamada, “Eğer bu anlaşma onaylanmazsa, bir çukur kazıp onu gömeceğim ve üstünü betonla kaplayacağım,” dedi.

"Gönüllüler Koalisyonu" üyeleri, Washington hızlı bir Ukrayna barış anlaşması için baskıyı arttırırken transatlantik birliğin devam etmesi çağrısında bulundu. Bu adım, Avrupalıların Moskova ile barış görüşmelerinde daha fazla nüfuz sahibi olmaya çalıştığının yeni bir göstergesi.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, çoğunluğu Avrupalı 34 ülkenin katıldığı sanal toplantının ardından yaptığı açıklamada, "Güvenlik garantilerinin Avrupa caydırıcılığının ciddi bileşenlerini içermesini ve güvenilir olmasını sağlamak için çalışıyoruz ve ABD'nin bizimle birlikte olması ve bu çabaları desteklemesi önemli," dedi.

Zelenskiy ayrıca Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Savunma Bakanı Pete Hegseth, General Keane ve Grynkewich ile Federal Satın Alma Servisi'nden Josh Gruenbaum'dan oluşan Amerikan ekibiyle güvenlik garantileri konusunda "yapıcı ve derinlemesine bir görüşme" gerçekleştirdiğini söyledi.

X'te yaptığı açıklamada, "Güvenlik garantileri sonraki tüm adımlar için en kritik unsurlar arasında yer alıyor," diye yazdı ve ekledi: "Ekiplerin yakın gelecekte güvenlik garantilerinin net bir şekilde anlaşılmasını sağlamak için aktif bir şekilde çalışacakları konusunda mutabık kalındı. Yardımcı olan herkese teşekkür ediyorum!"

Toplantıya katılan diğer Avrupalı liderler de sosyal medya üzerinden Ukrayna'ya destek mesajları vererek transatlantik birliğe ve Rusya üzerinde baskı kurmaya devam edilmesi gerektiğine vurgu yaptılar.

ABD Başkanı Donald Trump, Avrupalı müttefiklerinin güvenlik garantileri konusunda yükün çoğunu üstlenmesini beklediğini açıkça ifade etti. 26 ülke şimdiden ateşkesin ardından ekipman ve yardım sağlayacaklarını açıkladı. Gönüllüler Koalisyonu formatına eşbaşkanlık eden Fransa ve İngiltere de güvence gücünde yer almaya hazır olanlar arasında.

Ancak planların çoğu, özellikle hava koruması ve istihbarat paylaşımı şeklinde bir ABD desteğine bağlı.

'Önümüzdeki hafta belirleyici olacak'

Avrupalıların büyük ölçüde dışlandıkları müzakerelerde etkili olabilmek için ellerindeki kozlardan biri de kendi yetki alanlarında tuttukları ve önümüzdeki iki yıl boyunca Ukrayna'nın mali ihtiyaçlarını finanse etmek için kullanmayı planladıkları 210 milyar eurolukRus devlet varlıkları meselesi.

Avrupa Birliği liderleri haftalardır sözde tazminat kredisinin yasallığını tartışıyor. Varlıkların çoğunun tutulduğu Belçika, Rusya'dan misilleme korkusu ve eşitsiz yük paylaşımı nedeniyle şimdiye kadar öneriyi reddetti.

Liderlerin önümüzdeki hafta yapılacak zirvede bir karar almaları gerekecek. Ancak perşembe günü üye devletlerin varlıkları süresiz olarak dondurmayı kabul etmeleriyle, önemli bir engel ortadan kalkmış oldu.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Gönüllüler Koalisyonu toplantısına katıldıktan sonra yaptığı açıklamada, "Liderleri 2026-2027 yılları için Ukrayna'ya finansman sağlamaya yönelik çalışmalarımız konusunda bilgilendirdim," dedi.

"Önerilerimiz masada ve aciliyet duygusu herkes için açık. Önümüzdeki hafta belirleyici olacak," diye ekledi.

Olası bir Avrupa-Ukrayna-ABD toplantısı

Perşembe günkü görüşme Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Almanya Cumhurbaşkanı Friedrich Merz ve Keir Starmer'in Londra'da Zelenskiy ile yaptıkları görüşmenin ardından barış görüşmelerindeki son gelişmeleri ele almak üzere Trump ile telefonda görüşmelerinden bir gün sonra gerçekleşti.

Merz perşembe günü gazetecilere yaptığı açıklamada., "Buradaki ana mesele Ukrayna'nın hangi toprakları ve tavizleri vermeye hazır olduğudur. Bu, öncelikle Ukrayna Cumhurbaşkanı ve Ukrayna halkı tarafından cevaplanması gereken bir sorudur. Bunu Başkan Trump'a da açıkça ifade ettik," dedi.

"Eğer bu süreci öngördüğümüz şekilde ilerletirsek, hafta sonu Amerikan hükümetiyle görüşmeler olacak. Amerikan hükümeti katılsa da katılmasa da önümüzdeki hafta başında burada, Berlin'de bir toplantı olabilir.Bu da büyük ölçüde şu anda üzerinde çalışılan belgelerin ortaklaşa hazırlanmasına bağlı," dedi.

Günün erken saatlerinde Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul bir konferansta yaptığı konuşmada Washington ve Moskova tarafından hazırlanan ve Ukrayna'nın Donbas bölgesinin tamamından vazgeçmesi talebini içerdiği için Rusya'nın lehine olduğu düşünülen 28 maddelik ilk planın "artık mevcut olmadığını" söyledi.

"Bu plan üzerinde biraz etkimiz oldu" dedi. "20 maddelik yeni bir planımız var ve bu plan gerçekten değişti. O halde ABD ile eskisinden daha fazla angaje olmamız gerekiyor mu? Evet. Ortak bir zemin bulmak mümkün mü? Evet."

Onunla birlikte konuşan NATO Genel Sekreteri Mark Rutte de aynı fikirdeydi.

"Ukrayna söz konusu olduğunda ABD ve Avrupa'nın aynı noktada buluşabileceğini düşünüyor muyum? Evet, olumlu düşünüyorum. Bence bunu yapabiliriz. Rusların kabul edeceğinden emin miyim? Bilmiyorum," dedi.

"Öyleyse Putin'i test edelim. Bakalım gerçekten barış mı istiyor yoksa katliamın devam etmesini mi tercih ediyor? Hepimizin Rusya üzerindeki baskıyı sürdürmesi ve bu savaşı sona erdirmek için gösterilen samimi çabayı desteklemesi elzemdir."

İspanya Ekonomi Bakanı Carlos Cuerpo Euronews'e verdiği demeçte, göçün Avrupa Birliği için ekonomik bir fırsat olmaya devam ettiğini, ancak bu konudaki tartışmaların kamuoyu algısını gerçeklikten koparan "yanlış anlatılar" tarafından saptırıldığını açıkladı.

Euronews'in 12 Minutes With programına verdiği demeçte, göçle ilgili tartışmaların ırkçı bir ton taşıyıp taşımadığı sorusuna, bazı durumlarda taşıdığını ve bununla siyasi sloganlar yerine veriler sunarak mücadele edilmesi gerektiğini söyledi.

İspanya, Euro Bölgesi'nin en hızlı büyüyen ekonomilerinden biri. 2025 yılında yüzde 2,9 oranında büyümesi bekleniyor. Bu, Almanya, Fransa ve İtalya'nın büyüme oranlarının toplamının neredeyse üç katı.

Cuerpo, "İspanya örneğine baktığınızda, göçle ilgili deneyimlerimiz olumlu olmuştur," dedi. "İster mutlak olarak ister kişi başı olarak bakın, veriler İspanyol ekonomisine olumlu katkıda bulunduklarını gösteriyor."

İspanya Merkez Bankası tarafından bu yılın başlarında yayınlanan bir araştırma, İspanya'da çalışan yabancı doğumlu nüfusun 2022-2024 yılları arasında İspanya'nın kişi başına düşen gayri safi yurt içi hasılasına (GSYİH) ortalama yüzde 2,9 olmak üzere 0,4 ila 0,7 puan arasında katkıda bulunduğunu ortaya koymuştu.

Göç, yaşlanan nüfus ve işgücü açığıyla boğuşan, aynı zamanda düzensiz göçle mücadele için daha sert kurallar talep eden grupların siyasi tepkisiyle karşılaşan AB için zehirli bir konu haline geldi.

Muhafazakâr ve aşırı sağ partiler de yasal olarak AB'de kalmasına izin verilmeyen kişilerin daha hızlı geri gönderilmesi ve iltica ve aile birleşimi taleplerinin daha yakından izlenmesi çağrısında bulunuyor.

Bu hafta başında, Avrupa Halk Partisi (EPP) ve Alman CDU'dan gelen Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, "Avrupa'ya kimin geleceğine ve sınırlarımızı hangi koşullarda geçeceğine sadece Avrupalıların karar vermesi gerektiğini" söyledi. Ayrıca AB'nin insan kaçakçıları için yeni bir yaptırım mekanizması getireceğini belirtti.

Related Teyit: Avrupa Parlamentosu üye ülkelere düzensiz göç kabulünü zorunlu mu kılıyor?

Göç hem yasal hem de düzensiz olabilirken, her ikisi de siyasi söylemde genellikle aynı şemsiye altında yer alıyor.

Cuerpo, göçle ilgili kamuoyu algısı ile bunun arkasındaki veriler arasında bir kopukluk olduğunu ve bunun yanlış anlatılarla güçlendirildiğini söyledi.

İspanya'da yapılan bir ankette katılımcıların göçmen sayısı ve devlet yardımı alan göçmen sayısının gerçek oranın iki katı olduğunu söylediğini aktardı.

"Veriler ile algı arasında açık bir kopukluk var," diyen Bakan Cuerpo, entegrasyon politikalarına daha fazla odaklanılması gerektiğini sözlerine ekledi.

Bu haftanın başlarında AB içişleri bakanları, ister menşe ülke isterse sadece transit ülke olsun, AB dışındaki ülkelere yapılan göçler için geri dönüş merkezleri oluşturabilecek göç kurallarının kapsamlı bir şekilde gözden geçirilmesi konusunda anlaşmaya vardı.

Cuerpo, şu anda AB'de hükümette olan birkaç ilerici yönetimden biri olan İspanyol hükümetinde 2024 yılından bu yana Ekonomi Bakanı olarak görev yapıyor. Madrid'in siyasetin nasıl farklı yapılacağına dair bir örnek oluşturduğunu söyledi.

"Olumsuz bir şeye dönüştürülen söylemler konusunda olumlu bir mesaj göndermemiz için çok güçlü bir durum var. Göç bunlardan biri."

Avrupa Birliği üye devletleri, AB-Mercosur ticaret anlaşmasının sonuçlandırılmasında son bir aşamaya giriyor. Ancak var olan engel ve aksiliklerle beraber, bir başka tehlike alanı daha bulunuyor.

Avrupa Parlamentosu'nda (AP) yapılacak üç kritik oylama, Güney Amerika ülkelerinden oluşan ticaret bloğuyla yapılan anlaşmayı engelleyebilir ya da önemli ölçüde değiştirebilir. 20 yılı aşkın bir süredir üzerinde çalışılan anlaşma bir yıl önce imzalandı ancak yürürlüğe girmesi için hem AB ülkelerinin hem de AB milletvekillerinin yeşil ışık yakması gerekiyor.

Parlamentodaki ilk oylama, bu ayki genel kurul toplantısında yapılacak. Konu, anlaşmaya eklenmesi planlanan tarım ürünlerine yönelik iki taraflı bir koruma maddesiyle ilgili.

Ekim ayında Avrupa Komisyonu, Avrupa pazarına giren daha ucuz Güney Amerika ürünlerinden etkilenebilecek olan AB çiftçilerine yönelik korumaları güçlendirmek amacıyla bir dizi tedbir önerisinde bulunmuştu. Önerilen "karşılıklılık maddesi" (reciprocity clause), Mercosur ülkelerinden gelen ürünlere tanınan tarife tercihlerinin, bu etkilerin en kötüsünü dengelemek için geçici olarak geri çekilmesine izin veriyor.

Karşılıklılık maddesinin Parlamento'nun uluslararası ticaret komitesi (INTA) tarafından onaylanan bir versiyonuna göre, koruma önlemi aynı zamanda "ürünler ve üretim standartlarıyla ilgili bir mütekabiliyet yükümlülüğünün getirilmesini" de içermelidir. Bu da AB'ye ihracat yapan Güney Amerikalı çiftçilerin Avrupalı çiftçilerle aynı yükümlülüklere uymak zorunda kalacağı anlamına geliyor.

Bu maddenin savunucularından Belçikalı Parlamenter Benoit Cassart Euronews'e yaptığı açıklamada, ""Mütekabiliyete saygı göstermek, çiftçilerimizin çevre, sağlık ya da hayvan refahı dampingiyle karşı karşıya kalmamasını sağlamaya yardımcı olur. Bir ürün standartlarımızı karşılayamadığı zaman, bir pazar koruma maddesini tetiklemeliyiz," dedi.

"Bu, Mercosur ülkelerinin pazarımıza erişim sağlamak için AB'de yürürlükte olan standartlara uygun tedarik zincirleri kurmaları gerektiği anlamına geliyor," diye ekledi.

Çiftçilerle yaşanan gerginlikler

Bu talep, 16 Aralık Salı günü Strazburg Parlamentosu'nda tüm koruma paketi ile birlikte oylamaya sunulacak.

Onaylanması halinde, koruma önlemlerinin AB üye devletleriyle mutabakata varılması gerekecek. Özel bir prosedür, müzakereleri hızlandırarak Ursula von der Leyen'in yıl sonundan önce anlaşmayı imzalamak üzere Brezilya'ya uçmasını sağlayabilir.

Ancak bu önlem oldukça tartışmalı. Anlaşmanın koşullarında Güney Amerikalı tarafların itiraz edebileceği önemli bir değişiklik gerektirecek ve pratikte uygulanabilirliği de tartışmalı.

Euronews'e konuşan bir Parlamento yetkilisi, "DTÖ yasalarına göre bu mümkün değil, (Komisyon tarafından önerilen) koruma önlemine aykırı ve teknik olarak da uygulanamaz," dedi.

INTA komitesinin mütekabiliyet maddesini dâhil etme kararı sadece bir oy farkla kabul edildiğinden, Parlamento'daki siyasi gruplardan bir ya da daha fazlasının mütekabiliyet maddesinin kaldırılmasını talep etmesi hâlâ mümkün.

Avrupa Halk Partisi (EPP), Sosyalistler ve Demokratlar ile Avrupa'yı Yenile (Renew Europe) grubunun çoğunluğu komitede karşı oy kullandı, yani Parlamento'nun yarısı buna karşı.

Bir başka Parlamento yetkilisine göre, oylama gerçekten de sıkı geçecek - ancak mütekabiliyet maddesi yine de geçebilecek olsa da, milletvekilleri bunun AB Konseyi tarafından temsil edilen AB üye ülkeleri tarafından kabul edilmeyeceğini biliyorlar.

Related AB-Mercosur ticaret anlaşması son düzlüğe giriyor: Hangi ülkeler karşı çıkıyor?

"Kırsal bölgeleri temsil eden milletvekilleri için durum çok karmaşık" diyen yetkili, yasa koyucuların bunu reddetmenin "çiftçiler tarafından bir provokasyon olarak görüleceğini" fark ettiklerini açıkladı.

"Kendi seçim bölgelerinde hedef haline gelebilirler. Bu nedenle bazıları, Konsey ile yapılacak müzakereler sırasında daha sonra geri çekilebileceğini bilerek lehte oy kullanacaklardır."

Oylama Brüksel'de toplanan AB bakanları tarafından büyük bir ilgiyle izlenecek.

İtalya Tarım Bakanı Francesco Lollobrigida cuma günü Brüksel'de yaptığı açıklamada, "Çevre ve işçi haklarını korumak amacıyla üreticilerimize bitki koruma ürünleri ve antibiyotik kullanımına ilişkin kurallar dayatılıyorsa, bu standartlarla tamamen çelişen ürünlerin pazara girmesine izin veremeyiz," dedi.

Henüz hükümet tarafından açıklanmayan anlaşma konusunda İtalya'nın tutumu büyük önem taşıyor. Euronews, Belçika'nın son oylamada çekimser kalmayı planladığını, yani onay için gereken nitelikli çoğunluğa ulaşmak için İtalya'nın desteğine ihtiyaç olduğunu anlıyor.

Yolun sonu değil

Anlaşma von der Leyen ve AB Konseyi Başkanı Antonio Costa'nın Atlantik ötesine yapmayı planladıkları seyahat için zamanında onaylansa bile, AB-Mercosur anlaşması bir süre daha askıda kalacak.

AB ve Mercosur liderlerinin imzalayacağı metin aslında Avrupa Parlamentosu tarafından onaylanması gereken bir "geçici anlaşma". Bu süreç, her ikisi de 2026'nın ilk aylarında yapılacak olan iki parlamento oylamasıyla durdurulabilir.

İlk olarak Parlamento, sol siyasi gruplardan 145 milletvekilinin imzaladığı bir talep üzerine, AB Adalet Divanı'nda anlaşmaya yönelik bir itirazı değerlendirecek. Komisyon'un anlaşmayı iki parçaya bölerek kuralları ihlal ettiğini savunan milletvekilleri, bu hareketin üye devletlerin ulusal parlamentolarının onayını atlamak için taktiksel bir manevra olarak görüldüğünü belirtiyor.

Euronews'e konuşan itiraz sahiplerinden Yeşiller/EFA milletvekili Saskia Bricmont, "Anlaşmanın AB anlaşmalarına uygunluğu konusunda Avrupa Adalet Divanı'ndan hukuki görüş isteyeceğiz" dedi.

Euronews kaynaklarına göre oylama şubat ya da mart ayında yapılacak ancak Parlamento'nun en büyük gruplarının karşı oy kullanması bekleniyor.

Ancak anlaşmanın nihai onayı için yapılacak oylama muhtemelen çok daha çekişmeli geçecek. Geçtiğimiz ekim ayında 269 milletvekili, Mercosur anlaşmasının imzalanmasını öven ve yasal olmayan bir karara eklenen bir paragrafı reddetmiş; 259 milletvekili ise lehte oy kullanmıştı.

Anlaşmanın onaylanması için milletvekillerinin çoğunluğunun onay vermesi gerekiyor. Ancak çeşitli Parlamento kaynaklarına göre, pek çok milletvekili nihayetinde kendi siyasi gruplarından ayrılabilir ve bunun yerine ulusal hükümetlerinin pozisyonlarına göre oy kullanabilir.

Kripto para girişimcisi Do Kwon, hayır kurumlarını sarsan ve bazı yatırımcıları intiharın eşiğine sürükleyen 40 milyar dolar değerindeki dolandırıcılık eylemleri nedeniyle perşembe günü 15 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Stanford mezunu olan ve bazıları tarafından “kripto para kralı” olarak anılan Kwon, mahkemede ve telefonla bağlanan mağdurların, dolandırıcılığın hayatlarında yarattığı yıkımı anlatmasının ardından özür diledi.

Manhattan federal mahkemesinde tüm gün süren duruşmada Yargıç Paul A. Engelmayer, savcılığın önerdiği 12 yıllık hapis cezasını “makul olmayan derecede hafif”, savunmanın talep ettiği beş yılı ise “akıl almaz ve fahiş biçimde mantıksız” olarak nitelendirdi.

Kwon, maksimum 25 yıl hapis cezasıyla karşı karşıyaydı.

Yargıç Engelmayer, sarı hapishane kıyafetiyle sanık kürsüsünde oturan Kwon’a dönerek şöyle dedi:

“Suçunuz, gerçek insanların gerçek parasından 40 milyar doları yok etti; bu kâğıt üzerinde bir zarar değil.”

Yargıç, olayı “epik, nesiller boyu hatırlanacak bir dolandırıcılık” olarak tanımladı ve Kwon’un yatırımcılar üzerinde “neredeyse mistik bir etkisi” olduğunu, geride ise hesaplanması mümkün olmayan bir “insani yıkım” bıraktığını söyledi.

FTX ve OneCoin davalarındaki toplam zarardan fazla

Kwon, 2018’de Singapur merkezli kurduğu Terraform Labs’ın çöküşünden kaynaklanan dolandırıcılık suçlamalarını ağustos ayında kabul etmişti. Savcılara göre bu çöküşün neden olduğu kayıplar, FTX’in kurucusu Sam Bankman-Fried ve OneCoin’in kurucu ortağı Karl Sebastian Greenwood’un dolandırıcılık vakalarındaki toplam kaybı bile aştı.

Yargıç Engelmayer, yaklaşık bir milyon mağdurun bulunabileceğini tahmin etti.

Terraform Labs, TerraUSD’yi fiyat dalgalanmalarını önlemek için genellikle sabit bir varlığa veya para birimine endekslenen bir tür “stablecoin” olarak tanıtmıştı.

Ancak savcılara göre bu güven temeli dışarıdan gelen nakit enjeksiyonlarına dayanıyordu ve TerraUSD değerinin 1 dolar sabitinin çok altına düşmesinin ardından sistem çöktü.

Çöküş, TerraUSD ve onun serbest dalgalanan kardeş para birimi Luna’ya yatırım yapanları ağır şekilde vurdu ve “kripto para piyasalarını sarsan bir krizler zincirini” tetikledi.

Savcılar, Kwon’un çöküşün ardından Terraform Labs’ı Singapur’da yeniden inşa etmeye çalıştığını, ardından Balkanlar’daki sahil ülkesi Karadağ’a sahte pasaportla kaçtığını söyledi.

Kwon, Mart 2023’te Karadağ’da gözaltına alındı ve ABD’ye iade edilmeden önce hapiste geçirdiği 17 ay hapis süresinden düşülecek.

Related ABD, 14 milyar dolarlık Bitcoin’e el koydu: Kamboçyalı iş insanı suç imparatorluğu kurmuş

Kwon, anlaşma kapsamında 19 milyon doların üzerinde bir miktarı devlete bırakmayı kabul etti. Avukatları, Kwon’un davranışlarının açgözlülükten değil, kibir ve çaresizlikten kaynaklandığını savundu.

Yargıç Engelmayer, Kwon’un cezasını eşi ve dört yaşındaki kızıyla birlikte yaşadığı ve ayrıca yargılandığı Güney Kore’de çekme talebini reddetti.

Kwon, Yargıç Engelmayer’e hitaben konuşurken, “Son birkaç yılın neredeyse her uyanık anını, neyi farklı yapabileceğimi ve şimdi durumu düzeltmek için ne yapabileceğimi düşünerek geçirdim,” ifadelerini kullandı.

Mağdurları dinlemenin kendisini derinden sarstığını söyleyen Kwon, bunun “neden olduğu büyük kayıpları sadece tekrar hatırlattığını” ifade etti.

Mağdurlar: Kayıplarımız hayatlarımızı mahvetti, hayır kurumları zarar gördü

Telefonla bağlanan bir mağdur, TerraUSD çöküşüyle aile birikimlerinin buharlaşmasının ardından eşinin kendisinden boşandığını, oğullarının üniversiteyi bırakmak zorunda kaldığını ve yeniden Hırvatistan’a dönüp ailesiyle yaşamak zorunda kaldığını anlattı.

Bir başka mağdur, kayınpederini, kayınvalidesini ve yüzlerce sivil toplum kuruluşunu yatırım yapmaya ikna ettiği için “suçlulukla yaşamak zorunda” olduğunu söyledi.

Stanislav Trofimchuk, ailesinin yatırımının 190 bin dolardan, 13 bin dolara düştüğünü belirterek bunu “Hayatımızın 17 yılı gitti” sözleriyle aktardı ve yaşananları ise “iki haftalık saf dehşet” olarak tanımladı.

Mahkemede konuşan Chauncey St. John, birlikte çalıştığı bazı hayır kuruluşlarının iki milyon doların üzerinde, bir kilise grubunun ise yaklaşık 900 bin dolar kaybettiğini söyledi.

Kendisi ve eşi büyük bir borç yükü altında; kayınvalidesi ve kayınpederi ise planladıkları emeklilik yaşını çoktan geçmiş olmalarına rağmen çalışmak zorunda kalmış.

St. John, buna rağmen Kwon’u affettiğini belirterek, “Tanrı’nın ruhuna merhamet etmesi için dua ediyorum,” dedi.

Bir savcı, mağdurlardan gelen 300’den fazla mektuptan alıntılar okudu. Sadece baş harfleriyle tanımlanan bir kişi, faturalarını ödemeye çalışırken ve üniversite eğitimini sürdürmeye uğraşırken yaklaşık 11 bin 400 dolar kaybettiğini aktardı.

Bu kişi, Kwon’un Terra’yı birikimlerini koymak için güvenli bir yer gibi gösterdiğini yazdı:

“Bazıları için bu sadece bir sayı olabilir ama benim için yılların emeğiydi. Bir gecede yok oluşunu izlemek hayatımın en korkunç deneyimlerinden biriydi.”

“Yaşanan bir kaza değildi. Bir piyasa olayı değildi. Bu bir aldatmacaydı,” diye ekledi ve hâkime bu trajedinin “insani bedelini” dikkate alma çağrısı yaptı.

ABD savcı yardımcısı Sarah Mortazavi, Engelmayer’a verdiği ifadede Kwon’un “sistemik çöküşü gizlerken bir dayanıklılık yanılsaması yarattığını” söyledi. “Bu, kibirle, manipülasyonla ve insanları tamamen hiçe sayarak yapılmış bir dolandırıcılıktı.”

ABD Başkanı Donald Trump, ülkedeki yapay zeka çalışmalarıyla ilgili yasal düzenlemelerin eyaletler düzeyinde değil federal olarak yapılmasını ve merkezi bir onay mekanizmasının işletilmesini öngören kararnameye imza attı.

Trump, Beyaz Saray'da düzenlediği törende yapay zeka ile ilgili yeni düzenlemeyi açıkladı. ABD'nin yapay zeka alanında birçok önemli adım attığını ancak bu adımları eyaletlere göre çok farklı şekillerde hayata geçirildiğini belirten Donald Trump, eyaletler arasındaki yasal düzenleme farklılıklarının karmaşa yarattığını savundu.

Federal düzeyde oluşturulacak bir "merkezi onay sisteminin", yapay zeka yatırımlarının daha hızlı şekilde gerçekleştirilmesine olanak sağlayacağını ifade eden ABD Başkanı, bu yolla "ulusal bir çerçeve" inşa etmiş olacaklarını söyledi.

"ÇİN BİRLEŞİK, TEK OY Şİ'DE"

Oval Ofis'teki imza töreninde konuşan Trump, "Bu konuda birleşik olmalıyız. Çin birleşik çünkü tek bir oyları var ve o da Devlet Başkanı Şi'ye (Cinping) ait. Bizim sistemimiz ise farklı." dedi.

Beyaz Saray yapay zeka ve kripto yöneticisi David Sacks ise kararın yönetime, "sıkıntılı eyalet düzenlemelerine karşı koymak için birçok yasal imkan" sağlayacağını ifade etti.

ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela'dan ülkesine geldiğini savunduğu uyuşturucu trafiğini sona erdirmek için Karayipler'de düzenledikleri operasyonlara ek olarak karadan saldırılara yakında başlayacaklarını söyledi.

Trump, Beyaz Saray'da düzenlediği bir imza töreninin ardından gazetecilerin gündeme ilişkin sorularını yanıtladı. ABD ordusunun Venezuela açıklarında el koyduğu petrol tankerine ilişkin bir soruya yanıt veren ABD başkanı, bunun sadece uyuşturucu trafiğini engellemekle ilgili olmadığını söyledi.

Trump, "(Venezuela'dan) Uyuşturucu kaçakçılığına bakarsanız, deniz yoluyla uyuşturucu kaçakçılığı yüzde 92 azalmış durumda. Artık karadan da (saldırılar) başlatacağız. Çok yakında karada da başlayacak." diye konuştu ancak detay vermedi.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt de petrol tankerine, "yaptırım altındaki İran Devrim Muhafızları Ordusu'na (IRGC) petrol taşıdığı gerekçesiyle" el konulduğunu savunmuştu.

Donald Trump yönetimi, halihazırda Karayipler ve Doğu Pasifik'te donanma ve hava unsurlarının görev aldığı bir "uyuşturucuyla mücadele operasyonu" yürütüyor. Eylül ayı başından bu yana bölgedeki uluslararası sularda 20'den fazla tekneye saldırılar düzenlendi ve bu saldırılarda 80'den fazla kişi hayatını kaybetti.

ABD, ağustos sonlarında Venezuela açıklarına denizaltı ile savaş gemilerinden oluşan deniz gücü göndermiş, ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth de ordunun Venezuela'da rejim değişikliği dahil operasyonlara hazır olduğunu söylemişti. Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro da buna karşılık ülkede 4.5 milyon kişilik milis gücünü seferber ettiğini ve herhangi bir saldırıyı püskürtmeye hazır olduğunu açıklamıştı.

"İRAN'I ETKİSİZ HALE GETİRMESEYDİK GAZZE'DE BARIŞ OLMAZDI"

Donald Trump ayrıca Gazze'de sağlanan ateşkesin İran'ın nükleer kapasitesinin "ortadan kaldırılmasından" sonra mümkün olduğunu savundu.

"Gazze konusunda çok yoğun bir şekilde çalışıyoruz. Orta Doğu'da şu anda gerçek bir barış var. 59 ülke bunu destekliyor, bu daha önce hiç olmamıştı." diyen Trump, Hamas konusunda inisiyatif alabilecek ülkeler olduğunu ve bu süreçte bu ülkelerle birlikte çalıştıklarını ifade etti. Gazze'de ateşkes sürecine ilişkin, "Barışı mümkün kılan şey şu oldu, herkes İran'dan korkuyordu ama artık İran'dan korkmuyorlar." yorumunu yapan ABD Başkanı, "İran gerçekten etkisiz hale getirilmemiş olsaydı, (bölge ülkelerinin) anlaşma yapması mümkün olmazdı." ifadesini kullandı.

"ANLAŞMA FIRSATINI KAÇIRDI"

ABD Başkanı Trump, İran'ı hedef almalarından önce bu ülke ile anlaşma yapmaya "makul bir seviyede" yakın olduklarını anlatarak, "O zaman anlaşma yapsalardı şimdi çok daha iyi durumda olurlardı. Harika bir anlaşma yapabilirlerdi ama bu fırsatı kaçırdılar." değerlendirmesini yaptı. İran'ın artık "korkulan" bir ülke olmadığını savunan Trump, bu ülkenin tüm nükleer kapasitesini "yok ettiklerini" ancak Tahran yönetiminin yeniden nükleer çalışmalara geri döneceğini söyledi. Trump, İran'ın anlaşma yapmaması durumunda nükleer çalışmalarını "bir kez daha yok edeceklerini" dile getirdi.

Fransız Jandarması, Portekiz polisi ve PSNI’dan gelen uzmanlar, İrlanda’nın Acil Müdahale Birimi (ERU) ile birlikte çalışarak Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’nin geçen hafta Dublin’e yaptığı ziyaret sırasında binaların çatılarına konuşlandırıldı. Bu ekipler, şüpheli insansız hava araçlarını kontrol altına alabilen ileri teknoloji drone engelleme cihazlarını kullandı. Bu sistemlerin İrlanda polisinin envanterinde bulunmadığı, yabancı ekiplerin kendi ekipmanlarını getirdiği belirtildi.

ERU’nun sınırlı sayıda elde taşınabilir karşı-drone cihazı olduğu, ancak yabancı ekiplerin çok daha geniş menzilli ve gelişmiş sistemler sağladığı ifade edildi. Yetkililer ayrıca, ERU personelinin son dönemde yurt dışında bu teknoloji üzerine eğitim aldığını doğruladı.

Yabancı güvenlik güçlerinin Dublin’de görevlendirilmesi, İrlanda’nın gelecek yıl üstleneceği AB Dönem Başkanlığı sırasında benzer desteklerin gündeme gelebileceğine işaret ediyor. Avrupa genelinde, İrlanda’nın büyük ziyaret heyetlerini koruma kapasitesine yönelik kaygıların arttığı aktarılıyor.

ASKERİ DRONE ALARMI VERİLMİŞTİ

Zelenski’nin gelişinin hemen ardından, dört tanımlanamayan askeri tip drone’un Dublin Havalimanı açıklarında oluşturulan uçuş yasağını ihlal ederek devlet başkanının uçağının rotasına doğru ilerlediği ortaya çıkmıştı. Avrupa Konseyi Başkanı António Costa, bu olayı “Rusya’nın yürüttüğü hibrit saldırıların bir örneği” olarak nitelendirdi.

İrlanda Adalet Bakanı Jim O’Callaghan ise ülkenin AB başkanlığı öncesi karşı-drone kapasitesini artırmak için ek bütçe ayrılacağını açıkladı.

Yetkililer ise, konuya ilişkin ayrıntı vermekten kaçınırken, uluslararası güvenlik ortaklarıyla düzenli olarak çalıştıklarını belirtti.

Japonya Meteoroloji Ajansı'ndan (JMA) yapılan açıklamaya göre, merkez üssü Aomori eyaletinin doğu açıkları olan 6.7 büyüklüğünde deprem oldu.

Yaklaşık 20 kilometre derinlikte meydana gelen depremin ardından Japonya'nın kuzey ve kuzeydoğu bölgeleri için tsunami uyarısı yapıldı.

8 Aralık'ta Aomori eyaletine bağlı Misawa bölgesi açıklarında meydana gelen 7.5 büyüklüğündeki depremde 50 kişi yaralanmıştı. JMA, ilerleyen günlerde benzer veya daha yüksek büyüklükte artçı depremler olabileceği konusunda uyarı yapmıştı.